Αφού καταρρίπτουμε μερικούς μύθους, αξίζει ίσως να σημειωθεί και το πόσο τον διασκέδαζε πάντα τον Kevin Keegan ο τρόπος με τον οποίο η ιστορία θυμάται κάθε παιχνίδι της Newcastle εκείνης της περιόδου σαν μια ποδοσφαιρική πανδαισία γκολ. Τέσσερα-τρία σχεδόν κάθε εβδομάδα, υποτίθεται. Και ναι, έστελνε την ομάδα του στο γήπεδο με σαφή εντολή να προσφέρει θέαμα. Αλλά ξέρετε πόσα αποτελέσματα 4-3 είχε συνολικά σε όλη τη θητεία του στη Newcastle; Δύο.

Όσο για την αντίληψη ότι η ομάδα του ήταν εντελώς ανήμπορη αμυντικά, πρόκειται για έναν ακόμη μύθο που πήρε διαστάσεις χωρίς πραγματικό υπόβαθρο. Στην πραγματικότητα, η Newcastle που τερμάτισε δεύτερη εκείνη τη σεζόν —οι περίφημοι The Entertainers— δέχθηκε μόλις δύο γκολ περισσότερα από τους πρωταθλητές και, μέχρι την τελευταία αγωνιστική, οι στήλες με τα γκολ παθητικό ήταν απολύτως ίδιες.

«Μακάρι να είχα μία λίρα για κάθε φορά που κάποιος με πλησιάζει για να θυμηθεί το επτάγκολ θρίλερ στοAnfield την επόμενη χρονιά», θα πει χαμογελώντας ο Keegan. «Το έχω συνηθίσει πια — αλλά οφείλω να επισημαίνω ότι τότε είχα ήδη φύγει από τη Newcastle. Στον φιλοξενούμενο πάγκο βρισκόταν ο Kenny Dalglish, όχι εγώ».

Είναι, υποθέτω, ένα κομπλιμέντο το γεγονός ότι οι ομάδες του έχουν μείνει στη μνήμη για το πόσο διασκεδαστικές ήταν — και ταυτόχρονα πραγματική αδικία ότι η θητεία του στον πάγκο της εθνικής Αγγλίας θα στιγματίζει για πάντα τον τρόπο με τον οποίο τον θυμούνται ως προπονητή.

Εκείνη η περίοδος, όπως έχει παραδεχτεί και ο ίδιος, τον έκανε να νιώσει εντελώς ανεπαρκής — από τις ελάχιστες φορές σε ολόκληρη την επαγγελματική του ζωή. Πέρα από αυτό, όμως, οι άνοδοι που πέτυχε, με συναρπαστικό τρόπο, με τη Newcastle, τη Manchester City και τη Fulham δείχνουν ότι ήταν πολύ καλύτερος προπονητής και παρακινητής απ’ όσο αντιλαμβάνονται πολλοί.

Αν προστεθούν και τα επιτεύγματά του ως ποδοσφαιριστής —μεταξύ αυτών πρωταθλήματα και ευρωπαϊκοί τελικοί με τη Liverpool και τη Hamburg— είναι εύκολο να καταλάβει κανείς γιατί έχει υπάρξει τέτοια έκρηξη αγάπης για το παιδί από το Doncaster που έφτασε στην κορυφή του επαγγέλματός του με καθαρή επιμονή και σκληρή δουλειά.

Ας μην ξεχνάμε ότι έπαιζε σε μια ομάδα παμπ και είχε πιάσει δουλειά σε τοπικό εργοστάσιο, τα Peglerbrassworks, πριν πάρει την πρώτη του ευκαιρία στη Scunthorpe United — προπονούμενος σε γήπεδο ράγκμπι, με δοκάρια λάθος διαστάσεων.

Τέσσερις δεκαετίες μετά το τέλος της καριέρας του ως ποδοσφαιριστής, η παρακαταθήκη του Kevin Keegan είναι ότι παραμένει ο μοναδικός Άγγλος που έχει αναδειχθεί δύο φορές καλύτερος ποδοσφαιριστής στον κόσμο. Μάλιστα, θα μπορούσε να ισοβαθμεί με τους Johan Cruyff και Michel Platini με τρεις Χρυσές Μπάλες, αν το σύστημα βαθμολόγησης ήταν διαφορετικό.

Η πρώτη του νίκη ήρθε το 1978, στον ρόλο του Machtig Maus (Mighty Mouse) με τη Hamburg. Η δεύτερη, έναν χρόνο αργότερα, συνοδεύοντας το μετάλλιο του πρωταθλήματος Bundesliga με τον ίδιο σύλλογο. Αξίζει όμως να σκεφτεί κανείς τι συνέβη μετά τη σεζόν 1976-77, την τελευταία του με τη Liverpool, όταν 11 από τις 25 χώρες που ψήφιζαν τον κατέταξαν στην πρώτη θέση. Ο Allan Simonsen της Borussia Monchengladbach συγκέντρωσε τέσσερις λιγότερες πρωτιές. Κι όμως, το βραβείο κατέληξε στον Δανό, επειδή είχε επίσης επτά ψήφους δεύτερης θέσης έναντι τριών του Keegan ,καθώς και επιπλέον βαθμούς από τρεις κατατάξεις στην τρίτη θέση.

Ποτέ δεν μου έδωσε την εντύπωση ότι ο Keegan το πήρε ιδιαίτερα βαριά. Άλλωστε, τον ενδιέφεραν πολύ περισσότερο οι ομαδικές διακρίσεις — άλλες εποχές, πράγματι. Συχνά μιλούσε σχεδόν με δέος όταν συλλογιζόταν μερικά από τα ονόματα που ήταν χαραγμένα πάνω σε εκείνη τη Χρυσή Μπάλα που κουδούνιζε — George Best, Bobby Charlton, FranzBeckenbauer, Eusebio, Stanley Matthews, Gerd Muller και τόσοι άλλοι — προσπαθώντας να καταλάβει ποια είναι η δική του θέση μέσα στο πάνθεον των μεγάλων.

Ήταν, όπως θα υποστήριζε ο ίδιος, ο λιγότερο ταλαντούχος παίκτης της λίστας.

«Δεν αιωρούμουν όπως ο Johan Cruyff, δεν είχα ποτέ τη χάρη του Pele ούτε τις κινήσεις του DiegoMaradona. Ο George Best είχε δίκιο — δεν άξιζα καν να του δένω τα κορδόνια — και ακόμα και στη Scunthorpe, ευχόμουν να είχα την επαφή με την μπάλα και την τεχνική ορισμένων συμπαικτών μου.

Ίσως όμως εκείνοι οι παίκτες να μην είχαν το δικό μου θάρρος, την αφοσίωσή μου και την ποδοσφαιρική μου ευφυΐα. Ήμουν το ημίαιμο που έφτασε μέχρι το Crufts (τη διεθνή έκθεση σκύλων) — και αυτό μου ήταν αρκετό».

(Daniel Taylor: The Athletic)

«Ποτέ μην γνωρίσεις τα είδωλά σου», λένε, όμως αυτό δεν ίσχυσε ποτέ στις εβδομάδες και τους μήνες που καθόμασταν με τις ώρες στο σαλόνι του, με το μαγνητόφωνο ανοιχτό, ξετυλίγοντας μισό αιώνα ποδοσφαιρικών αναμνήσεων, ενώ η σύζυγός του, Jean, μας έφερνε ασταμάτητα ζεστό ψωμί με βούτυρο, σάντουιτς με μπέικον και κούπες τσάι.

Ήταν εξαιρετικός αφηγητής, ο Kevin. Συχνά κάναμε διπλές συνεδρίες και, όταν ερχόταν η ώρα να τα μαζέψουμε, σχεδόν πάντα με κατηύθυνε προς το κελάρι του. «Τι πίνει ο πατέρας σου;» με ρωτούσε. «Κόκκινο ή λευκό; Πάρε του ένα μπουκάλι». Ο πειρασμός να αρπάξω μία από τις ανέγγιχτες φιάλες σαμπάνιας manager-of-the-month ήταν, όπως μπορείς να φανταστείς, μεγάλος.

Ήταν όμορφες εποχές και, φεύγοντας από εκείνη την εκδήλωση στη Newcastle, υπήρχε κάτι που είπε ο Keegan και μου έμεινε ιδιαίτερα στο μυαλό — γιατί έμοιαζε τόσο διαφορετικό, ίσως, από τον τρόπο με τον οποίο πολλοί άλλοι ποδοσφαιριστές ή πρώην ποδοσφαιριστές αντιλαμβάνονται τη φήμη τους και, κατ’ επέκταση, τη θέση τους στο δημόσιο χώρο.

Η ουρά για τα αυτόγραφα εκείνο το βράδυ ήταν ελαφρώς… τρομακτική, δεδομένου ότι δεν κατέβηκε από τη σκηνή πριν τις 11 το βράδυ. Δεν μπορούσες να δεις το τέλος της. Εκατοντάδες άνθρωποι, να ξετυλίγονται σαν φίδι μέσα στο κτίριο. Κι όμως, ο Kevin Keegan φρόντισε απολύτως κανείς να μη φύγει παραπονεμένος. Όλοι πήραν φωτογραφία, μια σύσταση, ένα κανονικό «γεια σου» και, αν το ζητούσαν, ήταν πρόθυμος να προσφέρει και μια αγκαλιά. Ήθελε να ξέρει τα ονόματά τους, από πού είχαν έρθει, με ποιον ήταν μαζί.

Περισσότερες από μία φορές, έπαιρνε το κινητό κάποιου και καλούσε έναν παππού ή μια γιαγιά, τη μαμά ή τον μπαμπά, τη σύζυγο ή τον σύζυγο — ή απλώς έναν φίλο ή φίλη που δεν είχε καταφέρει να βρει εισιτήριο. «Λοιπόν», έλεγε, κουνώντας το χέρι προς την κάμερα. «Έχω εδώ κάποιον που σκέφτηκε πως θα ήθελες ένα γρήγορο γεια».

Φυσικά, ποτέ δεν ήταν γρήγορο. Ούτε του περνούσε ποτέ από το μυαλό ότι την επόμενη μέρα είχε μεσημεριανή υπογραφή βιβλίων στο Liverpool. Ήταν όμως υπέροχο να βλέπεις τις ανθρώπινες δεξιότητές του. Φύγαμε τα ξημερώματα και, στη διαδρομή της επιστροφής, η εξήγησή του έμεινε για πάντα χαραγμένη στο μυαλό μου.

«Αν δώσεις στους ανθρώπους δέκα δευτερόλεπτα από τον χρόνο σου, το μόνο που θα έχουν είναι το αυτόγραφό σου πάνω σε ένα κομμάτι χαρτί», είπε ο Kevin Keegan. «Αν καθίσεις να τους μιλήσεις όμορφα και σωστά, φεύγουν με μια ανάμνηση ζωής. Έτσι θέλω να είναι τα πράγματα, τουλάχιστον για μένα. Όσος χρόνος κι αν χρειαστεί, αυτό δεν με νοιάζει».

Αυτό που πολλοί δεν συνειδητοποιούν είναι ότι ο ίδιος και η οικογένειά του έχουν κάνει το Manchester σπίτι τους τα τελευταία 25 χρόνια.

Εγκαταστάθηκαν εκεί κατά τη διάρκεια της θητείας του ως προπονητής της Manchester City (2001-05) και, φυσικά, αυτό μπορεί να δίνει τροφή για πειράγματα, αν αναλογιστεί κανείς εκείνες τις επικές «μάχες» με τη γειτονική United, όταν προσπαθούσε —και τελικά δεν τα κατάφερε— να οδηγήσει τη Newcastle μέχρι τη γραμμή του τερματισμού στη μάχη του τίτλου τη σεζόν 1995-96.

Το έχω δει κι εγώ ο ίδιος.

«Love it!» — θα φωνάξουν αυτές τις δύο λέξεις από το πεζοδρόμιο ή από τα παράθυρα των αυτοκινήτων. Του το λένε συνεχώς, ακόμα και μέσα σε τράπεζα μια φορά, και θα περίμενε κανείς ότι το αστείο θα έχανε κάποια στιγμή τη γοητεία του. Ίσως, βαθιά μέσα του, έτσι να αισθάνεται κι εκείνος. Ποτέ όμως δεν το δείχνει, και είχε συνειδητοποιήσει εδώ και πολύ καιρό ότι δεν είχε κανένα νόημα να προσπαθεί να διορθώσει τον μεγαλύτερο μύθο που συνδέθηκε με εκείνο το περίφημο ξέσπασμα στο Sky Sports.

Μύθος; Ναι, ακριβώς αυτό. Όλοι θυμούνται τα παθιασμένα λόγια του Kevin Keegan, να δείχνει με το δάχτυλο για έμφαση, καθώς απαντούσε ζωντανά στις προκλήσεις του Sir Alex Ferguson. Πολλοί μπορούν να τα ανακαλέσουν λέξη προς λέξη. «Θα σου πω — και μπορείς να του το πεις κι εσύ τώρα αν μας βλέπει — ότι ακόμα παλεύουμε για αυτόν τον τίτλο και πρέπει να πάει στο Middlesbrough και να πάρει κάτι. Και σου λέω ειλικρινά, θα το λατρέψω αν τους κερδίσουμε. Θα το λατρέψω!».

Τηλεοπτικός χρυσός, ναι. Όμως, όσο κι αν ξαναγράφεται η ιστορία, ελάχιστη σχέση έχει με την πραγματικότητα η δημοφιλής εκδοχή των γεγονότων σύμφωνα με την οποία τα λόγια του Kevin Keegan μετέδωσαν άγχος στους παίκτες του, τους διέλυσαν ψυχολογικά και προκάλεσαν την κατάρρευση που κατέληξε στο λευκό μαντίλι της παράδοσης.

Στην πραγματικότητα, η Newcastle είχε ήδη πετάξει το προβάδισμα που, στις 21 Ιανουαρίου —με 23 από τα 38 παιχνίδια να έχουν διεξαχθεί— έφτανε τους 12 βαθμούς. Τη στιγμή που έστρεφε τα πυρά του προς τον Sir Alex Ferguson, είχε απομείνει μόλις μία πλήρης αγωνιστική και η Newcastle βρισκόταν ήδη τρεις βαθμούς πίσω από τη Manchester United. Η ζημιά είχε γίνει.

(Daniel Taylor: The Athletic)

Συνεχίζεται…