Ο Graham ήταν 24 χρονών όταν συνέβη το Hillsborough. Υπήρξε ενεργός αθλητής αλλά γρήγορα ανακάλυψε πως το σώμα του δεν ανταποκρινόταν στα προηγούμενα standards.

Πέντε χρόνια μετά την καταστροφή σταμάτησε να παίζει ποδόσφαιρο. Δώδεκα μήνες μετά σταμάτησε και το κρίκετ. Το 1997 έκανε εισαγωγή σε νοσοκομείο για τραύμα στον αυχένα του όπου ανακάλυψε πως κάποια οστά είχαν βγει από τη θέση τους. Δεν είπε στους γιατρούς πως ήταν ένας από τους επιζώντες του Hillsborough γιατί δεν ήθελε να θυμηθεί ξανά όλα όσα είχε περάσει.

Τώρα 35 χρόνια μετά, υποφέρει από ψωρίαση στην πλάτη του, αποτέλεσμα του άγχους. Πολλά από τα δόντια του έχουν πέσει επίσης. Υπάρχει μια εικόνα από την οποία δεν μπορεί να ξεφύγει όσο σκληρά κι αν προσπαθεί.

«Υπάρχουν πρόσωπα» λέει. «Κουνιούνται μπροστά μου. Αλλά δεν ξέρω αν είναι ζωντανοί ή νεκροί. Φαίνονται σαν να κοιμούνται αλλά στο βάθος ακούω ουρλιαχτά. Γίνεται χειρότερη (η ανάμνηση αυτή) όταν έχω πιεί. Κλείνω τα μάτια μου και όμως συνεχίζουν να βρίσκονται εκεί.».

Υπάρχουν στιγμές που νιώθει την εξιλέωση της κανονικότητας και αυτό γιατί το Hillsborough δεν υπάρχει στο μυαλό του. Κάτι θα συμβεί όμως που θα τον γυρίσει πίσω και θα κλειστεί και πάλι για μέρες στο καβούκι του χωρίς να μιλά σε κανέναν.
Λέει πως δεν ένιωσε ποτέ την ανάγκη να αυτοκτονήσει αλλά νιώθει άδειος. Σε τέτοιες στιγμές λέει «δεν θέλω να κάνω τίποτα με την μέρα μου.».

Μέχρι που οι έρευνες ανακάλυψαν πως οι οπαδοί δεν ήταν υπεύθυνοι για την τραγωδία στο Hillsborough, ο Graham μπορούσε να κοιμηθεί μόνο με αναμμένο φως τα βράδια.
Εξακολουθεί να νιώθει ενοχή γιατί «πιστεύει πως αυτός απέφυγε τη σφαίρα σε αντίθεση με άλλους. Νέα κορίτσια, νέα αγόρια, όλα έφυγαν. Είχαν πέσει ήδη κάτω πριν το εναρκτήριο λάκτισμα.».

Χρειάστηκε να περάσουν 30 χρόνια για να επισκεφθεί ο Graham έναν σύμβουλο. Ανακάλυψε πως ο αδελφός του συμβούλου είχε σκοτωθεί στο Hillsborough. Όλοι γνωρίζουν κάποιον ακόμα κι αν είσαι από το Wigan.

Ο μόνος άνθρωπος που γνώριζε για την εμπειρία του Graham στο Hillsborough, ήταν το αφεντικό του. Επέλεξε να μην το πει σε κανέναν άλλον. Πολλοί άνθρωποι εμπιστεύονταν την αστυνομία στο Wigan, αλλά η πίστη τους αυτή προερχόταν από την εικόνα του ντόπιου, φιλικού bobby. Ο Graham ένιωθε απομονωμένος στις σκέψεις του για τις αρχές.

Τα πρώτα χρόνια είχε μαλώσει μια δύο φορές. Ήταν σε μια pub στο Wigan, την Freemasons ένα βράδι του 1990 όταν πήραν τα αυτιά του μια συζήτηση. Ένας αστυνομικός έλεγε στους φίλους του τι είχε ακούσει από τους συναδέλφους του στο Sheffield. «Ο μπάτσος το έπαιζε σκληρός. Του είπα ότι έκανε λάθος. Τελείωσε με μπουνιές» λέει και συνεχίζει «το άκουγα συνέχεια: ‘σας άξιζε’…και εγώ ήμουν σε φάση, ‘Τι; Είμαι οπαδός της Everton. Σε κανέναν δεν αξίζει αυτό’… Ήμουν εκεί. Όλα πήγαν λάθος.».

Όταν ο Graham μπήκε στην θύρα 4 είχε πάνω του ένα εισιτήριο του αγώνα, ένα χαρτονόμισμα των 10 λιρών και ένα πακέτο από Extra Strong μέντες. Μισή ώρα αργότερα όλα τα παραπάνω ήταν αγνώριστα και οι μέντες είχαν μετατραπεί σε σκόνη από την ασφυκτική πίεση.

Ήταν μια ηλιόλουστη μέρα, καιρός για t-shirt. Λίγο έξω από το Sheffield η αστυνομία σταμάτησε το Eavesway λεωφορείο με το οποίο πήγαιναν στο γήπεδο για να ελέγξει για αλκοόλ. Ήταν μια στάνταρ διαδικασία αυτή, την δεκαετία του 1980 αλλά έγινε πολύ αργότερα από ότι θα έπρεπε. Εργασίες που γίνονταν καθώς πλησίαζαν στην είσοδο του Sheffield είχαν καθυστερήσει σε μεγάλο βαθμό την άφιξη των λεωφορείων με τους οπαδούς των Κόκκινων. Η έναρξη του αγώνα θα γινόταν σε 15 λεπτά και ο Graham μισούσε την αργοπορία. Ο αδελφός του ο John πρότεινε να τρέξουν και οι τέσσερις της παρέας προς το στάδιο για να εξασφαλίσουν πως δεν θα χάσουν λεπτό.

Όταν έφτασαν έξω από το στάδιο, τους υποδέχτηκε ένα πανδαιμόνιο. Δεν υπήρχαν σημεία ελέγχου της αστυνομίας. Δεν υπήρχε οργανωμένος τρόπος κατεύθυνσης των φιλάθλων στις αντίστοιχες θύρες. Άκουγε οπαδούς να λένε πως πέρυσι όλα τα παραπάνω υπήρχαν. Γιατί δεν ήταν τώρα;
Ξαφνικά άνοιξαν οι θύρες της Leppings Lane.

«Ακόμα κι αν δεν ήθελες να μπεις στο γήπεδο εκείνη τη στιγμή, δεν μπορούσες να κάνεις διαφορετικά» λέει ο Graham.

Θυμάται το σύνθημα «Liverpool, Liverpool, Liverpool» και μετά συνέβησαν όλα.

Συνεχίζεται…

Η Nicola διαγνώστηκε με «αντιδραστική αγχώδη καταθλιπτική κατάσταση» χωρίς να είναι ξεκάθαρο πότε θα μπορούσε να αναρρώσει, ενώ στον προσωπικό της φάκελο μια αναφορά έγραφε «υπάρχει ο κίνδυνος ότι η συνειδητοποίηση του γεγονότος πως μπορεί να χάσει τον Keith θα αποτελέσει μακροχρόνιο πρόβλημα».

Όπως η Alison έτσι και η Nicola παντρεύτηκε το αγόρι της αλλά στη συνέχεια χώρισε. Η ζωή της δεν θα ήταν ποτέ ξανά η ίδια. Οι εκλάμψεις μνήμης από τα γεγονότα στο Hillsborough έρχονταν λες και βρισκόταν μπροστά σε οθόνη τηλεόρασης συνεχώς. Ήταν αδύνατο να σπρώξει αυτές τις μνήμες στο πίσω μέρος του μυαλού της. Βασανιζόταν από αμφιβολία.

Όπου κι αν εργάστηκε μετά το Hillsborough πάντα αναρωτιόταν τι να σκέφτονταν οι άνθρωποι για αυτήν. Η μόνη λύση ήταν η μετακόμιση. Πήγε λοιπόν στην Κύπρο όπου η συγγραφή του βιβλίου της- για το πως βίωσε την τραγωδία, ήταν μεν καθαρκτική αλλά όχι λυτρωτική.

Μετά από 35 χρόνια από το Hillsborough η Nicola έκανε τρεις απόπειρες αυτοκτονίας.

Η Eileen Richardson εργαζόταν σε ένα βενζινάδικο στο Standish λίγο βόρεια του Wigan. Γύρω στις 3:20 το απόγευμα την ημέρα της τραγωδίας εμφανίστηκε ένας άνδρας στο ταμείο της. Δεν είχε βάλει βενζίνη και ούτε ήθελε να αγοράσει κάτι.

Όταν η Eileen τον ρώτησε: «Μπορώ να σας βοηθήσω σε κάτι;» ο άνδρας απάντησε: «Όλα θα είναι ΟΚ» Η Eillen είχε περάσει τα προηγούμενα 15 λεπτά ακούγοντας το ραδιόφωνο πίσω της. Κάτι κακό είχε συμβεί στο Sheffield, σε ένα γήπεδο ποδοσφαίρου, περίπου 70 μίλια μακριά της.

«Οι γιοί μου βρίσκονται εκεί» είπε στον άνδρα.

«Οh, Θα είναι εντάξει- μην ανησυχείς για αυτό» απάντησε εκείνος και λέγοντας αυτά γύρισε βγήκε από την πόρτα και έφυγε. Το Standish είναι ένα μικρό μέρος όπου όλοι γνωρίζουν τον καθένα. Οι πελάτες στο βενζινάδικο ήταν τακτικοί. Η Eileen όμως δεν είχε δει τον άνδρα αυτόν παλιότερα και ούτε τον ξαναείδε ποτέ.

Ένας από τους γιους της, ο Graham ο οποίος επέζησε μαζί με τον αδελφό του τον John, λέει πως η Eileen δεν κατάφερε ποτέ να εξηγήσει αυτήν την περίεργη συζήτηση. Η υπόλοιπη οικογένεια Richardson το θεώρησε ως μια απλή σύμπτωση. Η Eileen μεγάλωσε ως προτεστάντης και πίστευε στο Θεό αλλά δεν ήταν φανατική.

«Θα μπορούσε να είναι απλά ένας τύπος που είδε μια γυναίκα σε κατάσταση άγχους, ξεχνώντας τι συνέβαινε γύρω της και προσπάθησε να την καλμάρει» εξηγεί ο Graham. «Ο καθένας έχει τον τρόπο του να διαπραγματευτεί με το Hillsborough. Επέζησα μαζί με τον αδελφό μου, οπότε ήταν μια ιστορία που η μητέρα μου ένιωσε την ανάγκη να την μοιραστεί. Είναι πάντως παράξενο που δεν τον ξαναείδε ποτέ» συνέχισε.

Κανονικά ο Graham θα έπρεπε να βρισκόταν στο Villa Park στον άλλο ημιτελικό του FA Cup. Υποστήριζε την Everton που έπαιζε με αντίπαλο τη Norwich City. Ήταν δύσκολο όμως να βρει εισιτήρια για αυτόν τον αγώνα. Ο αδελφός του, Liverpudlian, είχε όμως ένα διαθέσιμο για το Hillsborough.

Αντί λοιπόν να πάρει το λεωφορείο από την Stork Inn Pub στο Billinge με προορισμό το Birmingham, αναχώρησε για το Sheffield αφού ολοκλήρωσε την πρωινή του βάρδια καθαρίζοντας το πάτωμα ενός μάρκετ.

Περίπου την ώρα που η μητέρα του μιλούσε με τον μυστηριώδη άνδρα αυτός κατάφερνε να βγει από τη Leppings Lane και πήγαινε στην περιοχή που περιβάλει το στάδιο. Θυμάται πως πλησίασε ένα αστυνομικό που δεν είχε ιδέα για τον εφιάλτη που ξετυλιγόταν πίσω στο αμυδρά φωτισμένο τούνελ από το οποίο ο Graham είχε μόλις δραπετεύσει.

Όταν ο Graham προσπάθησε πηγαίνοντας στις τουαλέτες να ουρήσει, δεν έβγαινε τίποτα. Το ίδιο συνέβαινε και στον αδελφό του, του οποίου οι φλέβες στο πρόσωπο και στον λαιμό ήταν ορατές. Είχαν ταξιδέψει ως το Sheffield με δύο φίλους του John με τους οποίους χωρίστηκαν στο γήπεδο.

Ο Vincent ο ένας εκ των δύο και πατέρας ενός παιδιού, είχε συντριβεί μέχρι θανάτου.

«Γελούσαμε και κάναμε αστεία στο λεωφορείο και 10 λεπτά αργότερα ήταν νεκρός» λέει ο Graham. Όπως πολλοί επιζώντες του Hillsborough, που σχεδόν πέθαναν στη Leppings Lane, δύο ημέρες αργότερα πήγε στη δουλειά του τη Δευτέρα το πρωί και μάζευε σκουπιδοτενεκέδες στους δρόμους του Wigan.

Συνεχίζεται…