Γράφει ο Αλέξανδρος Μωρέλλας, δημοσιογράφος, χομπίστας αναλυτής της Premier League και μέλος της Πανελλήνιας Λέσχης Φίλων Liverpool.
Για πάνω από 30 χρόνια μάς είχαν ταράξει όχι στην καζούρα, αλλά σε μια επιθετική εκδήλωση μίσους που εμφάνιζε τη Liverpool ως έναν παρακμασμένο σύλλογο, ο οποίος ευθύνεται για τους νεκρούς του Heysel, τους νεκρούς Hillsborough και όλων των δεινών του αγγλικού ποδοσφαίρου. Μια καταραμένη ομάδα που ό,τι κακό παθαίνει της αξίζει σαν μία καρμική επιβολή δικαιοσύνης που έρχεται από το σύμπαν. Ένα μίασμα το οποίο λερώνει την ευγενική και καθωσπρέπει αγγλική κοινωνία.
Παράλληλα, ένας πολύ ικανός προπονητής χωρίς αμφιβολία, τοποθετώντας την υστεροφημία του πάνω από όλα, άρχισε να χτίζει, με κάθε θεμιτό και αθέμιτο μέσο, τη δική του δυναστεία, φροντίζοντας την ίδια στιγμή να γκρεμίσει κάθε θεμέλιο και στήριγμα της δικής μας ομάδας, που μέχρι την αρχή της δεκαετίας του ’90 ήταν ο απόλυτος κυρίαρχος στην Αγγλία, αλλά και την Ευρώπη. Όσο έπεφτε η Liverpool τόσο ανέβαινε η Manchester United και όσο ανέβαινε η Manchester United τόσο έπεφτε η Liverpool.
«My greatest challenge is not what’s happening at the moment, my greatest challenge was knocking Liverpool right off their f*cking perch. And you can print that.», ήταν η περίφημη ατάκα του Sir Alex Ferguson με την οποία παραδεχόταν ότι η αποκαθήλωση της Liverpool είχε γίνει η δική του εμμονή. Και κάπως έτσι στήθηκε ένα ολόκληρο σύστημα, ένα μεγάλο πάρτι στο οποίο συμμετείχαν εταιρείες, ατζέντηδες, διαιτητές, παράγοντες, πολιτικοί, μεγάλα brands και μέσα ενημέρωσης βεβαίως βεβαίως. Βάλανε και μια ταμπέλα «Premier League» στο νέο τους μαγαζί και όλο το παρελθόν σβήστηκε μονοκοντυλιά.
Στατιστικά, πρωταθλήματα, επιτεύγματα, ιστορικά γεγονότα, όλα ξεκινούσαν από το 1992-93 λες η Αγγλία ξαναγεννιόταν, λες και το αγγλικό ποδόσφαιρο δεν υπήρχε πριν, δεν μετρούσε πριν. Και κάπως έτσι, η United χρόνο με τον χρόνο εξελισσόταν σε μόδα, σεζόν με τη σεζόν γινόταν ακόμα πιο πανίσχυρη. Οικονομικά και αγωνιστικά. Όλος ο ποδοσφαιρικός κόσμος στην Αγγλία και διεθνώς κινούταν γύρω από αυτή. Κανείς δεν πλησίαζε τον τίτλο. Μέσα σε 20 χρόνια, 13 πρωταθλήματα (από το 1992-93 έως το 2012-13). Κάποια φυσικά τα άξιζε, κάποια άλλα όμως τα έκλεβε. Και τους αγώνες να τελειώνουν στο ’97 μέχρι να σκοράρει ο Scholes βλέπαμε, και γκολ με την μπάλα να περνάει ένα μέτρο τη γραμμή αλλά να μη μετράει βιώσαμε, και διαιτητικές σφαγές των αντιπάλων που έτρωγαν ανελέητο αλλά και ατιμώρητο ξύλο είδαμε, και την αλαζονεία τους να μεγαλώνει κοιτάγαμε. Όσο οι τίτλοι έρχονταν ο ένας μετά τον άλλο, τόσο ο μύθος τους και το «εγώ» τους γιγάντωναν.
Την ίδια στιγμή, η Liverpool στα 20 χρόνια αυτά, από το 1992-93 έως το 2012-13 είχε καταφέρει να κατακτήσει ένα Champions League, ένα Κύπελλο UEFA, δύο Ευρωπαϊκά Super Cup και έξι εγχώριους τίτλους. Μέσα σε ανελέητο κυνηγητό, με εξοντωτική προπαγάνδα εις βάρος της, αλλά και πληρώνοντας δικά της εσωτερικά σφάλματα, κατάφερνε να μένει στο προσκήνιο, να διατηρεί την αίγλη της, να υπενθυμίζει την ιστορία της. Να αντέχει. Κι όμως το σύστημα την εμφάνιζε σαν ένα τελειωμένο σωματείο με οπαδούς-δολοφόνους, που πληρώνει για όλα τα κρίματα που έχει κάνει.
Μέχρι που φτάσαμε στην περίφημη δήλωση του Ryan Giggs το 2011, όταν η Liverpool είχε φτάσει στο χείλος του οικονομικού και αγωνιστικού γκρεμού: «Manchester United would never collapse like Liverpool.», προέβλεψε βαρύγδουπα επισημαίνοντας ότι αυτό δεν θα συμβεί λόγω των ισχυρών θεμελίων που έχει θέσει ο Sir Alex. Ήταν η επιτομή της αλαζονείας, όχι γιατί δεν προέβλεψε τη δική τους κατάρρευση, αλλά γιατί ασχολήθηκε με τη Liverpool και δεν προέβλεψε ποτέ τη δική της ανάσταση.
Ομάδες σαν τη Liverpool, την Bayern, τη Juventus την Arsenal, και ναι και την Manchester United δεν πεθαίνουν, δεν καταρρέουν. Παρακμάζουν, ταλαιπωρούνται, μπορεί ακόμη και να υποβιβαστούν, αλλά επιστρέφουν. Η αγάπη του κόσμου τους, το βάρος της φανέλας τους, η δύναμη της ιστορίας τους, οι αξίες που πρεσβεύουν είναι ο φάρος που θα τις οδηγήσει ξανά στο λιμάνι της επιτυχίας. Εκείνος ο στρατός των καλοζωισμένων και ακριβοπληρωμένων αλαζόνων αυτό το αγνοούσε.
Από το 2013 έως σήμερα, η Manchester United έχει κερδίσει και Κύπελλο, και Europa και League Cup. Κι όμως περνά κατά γενική ομολογία πέτρινα χρόνια, καθώς δεν έχει πάρει πρωτάθλημα. Αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Μέσα σε δώδεκα χρόνια έχει επιστρέψει σε εποχές τέτοιας ανυποληψίας που κανείς δεν πίστευε ότι ο εφιάλτης τους δεν είναι όνειρο αλλά πραγματικότητα. Με πάνω από 1 δις χρέος, τα 440 εκατομμύρια από αυτά να είναι οφειλές σε μεταγραφές και παίκτες, με 50 εκατομμύρια να είναι μόνο οι τόκοι ετησίως που της ρημάζουν τα ταμεία και 2,7 δις να χρειάζονται για την ανακαίνιση του σταδίου, κάτι που πρέπει μάλλον να αναβληθεί για την ώρα, η United βρίσκεται σε μια οικονομική ασφυξία, που ανάγκασε το νέο της αφεντικό Sir Jim Radcliff να προβεί σε μια δυσοίωνη πρόβλεψη αν δεν προχωρήσει σε περικοπές: «Manchester Utd would be bankrupt by Christmas without cost-cutting».
Παράλληλα, αγωνιστικά βρίσκεται στην ταπεινωτική 16η θέση, χωρίς ευρωπαϊκό εισιτήριο, το οποίο μάλιστα ενεργοποιεί ένα πέναλτι από την Adidas ύψους 12 εκατομμυρίων λιρών, ενώ οι βασικοί της αντίπαλοι θα παίζουν όλοι στο Champions League γεμίζοντας τα ταμεία τους με περισσότερα από 100 εκατομμύρια. Κάνει ρεκόρ σε ήττες, τρώει 6άρες, 4άρες, μέχρι και 7άρα από τη Liverpool, έχει μείνει δύο φορές εκτός Ευρώπης, στην οποία έχει γίνει επίσης ρεζίλι των σκυλιών αρκετές φορές αδυνατώντας να περάσει τη φάση των ομίλων στο Champions League απέναντι σε πολύ υποδεέστερους αντιπάλους. Φέτος έχει 18 ήττες σε Premier League, αποκλεισμό από τη Fulham στο Κύπελλο, αποκλεισμό από την Tottenham στο League Cup και ήττα στο τελικό του Europa πάλι από τους «Πετεινούς», οι οποίοι βρίσκονταν στη χειρότερη περίοδο της τελευταίας 10ετίας.
Είπαν τη Liverpool τυχερή που συνάντησε στον τελικό του Champions League την καλύτερη Tottenham της 20ετίας, αλλά έκαναν γαργάρα ότι στον τελικό βρήκαν ένα διαλυμένο και καταταλαιπωρημένο από τραυματισμούς σύνολο, και κατάφεραν να χάσουν! Αλλά δεν είναι μόνο φέτος. Εδώ και 12 χρόνια η United βιώνει την απόλυτη αγωνιστική ταπείνωση, τρώει το ένα χαστούκι μετά το άλλο, κάτι που κανένα από τα στελέχη της χρυσής περιόδου δεν μπορούσε να πιστέψει ότι θα συνέβαινε, με κορύφωση την ισοφάριση των 20 πρωταθλημάτων από τη Liverpool, η οποία συνολικά και επίσημα είναι η πιο επιτυχημένη ομάδα στο νησί. Ξανά.
Τα μέσα ενημέρωσης, όπως και οι φίλαθλοι κοιτούν το δέντρο και όχι το δάσος. Δεν βλέπουν δηλαδή πως η αλαζονεία, ο εφησυχασμός και κυρίως η υποτίμηση των αντιπάλων δημιούργησαν μία αρρωστημένη κουλτούρα μίσους και αδικαιολόγητης υπεροχής, η οποία έχει ποτίσει μέχρι και το γρασίδι του Old Traffod, αλλά ασχολούνται με το σύστημα του Amorim και αν πρέπει να φύγει ο Garnacho. Δεν κάνουν αυτοκριτική, δεν ζητούν συγγνώμη, δεν βάζουν μυαλό.
Λίγες ώρες πριν τον τελικό οι φίλαθλοί της στα social media μιλούσαν με χυδαία και υποτιμητικά σχόλια για την Tottenham, ενώ ο ίδιος ο σύλλογος φαίνεται να είχε τυπώσει μπλουζάκια σε περίπτωση νίκης με την άλλη ατάκα του Sir Alex «Lads, it’s Tottenham», που σήμαινε πως ό,τι και να γίνει θα τους νικήσουμε.
Ένα club δηλαδή που απολύει εκατοντάδες υπαλλήλους για να βρει πόρους, σπαταλάει τα λεφτά του σε κακόγουστα μπλουζάκια συντηρώντας την αρρωστημένη κουλτούρα υπεροχής του «χτες». Και αδυνατεί να καταλάβει ότι έτσι δεν μπορεί να φτάσει στο αύριο. Με αυτή την κουλτούρα και αυτά τα μυαλά, η αναγκαία ενδοσκόπηση στον σύλλογο θα αργήσει. Και όταν δεν έχεις καθαρή εικόνα για το τι φταίει, αργείς να βρεις και τη θεραπεία. Αργά η γρήγορα όμως η Manchester United θα βρει το δρόμο της. Θα ξαναγίνει πρωταθλήτρια, θα ξαναπάρει ανάσα, θα ξαναπαίξει και πιθανόν θα κατακτήσει το Champions League. Το πότε θα επιστρέψει και αν το πάθημα θα της έχει γίνει μάθημα, ποσώς μας ενδιαφέρουν. Εμείς είμαστε στη Liverpool. Αλλά το πάθημά της πρέπει να διδάξει εμάς.
Γιατί αυτό που μας ενδιαφέρει είναι να συνεχίσουμε στον δρόμο της προσγείωσης που χάραξαν ο Shankly, ο Paisley, ο Sir Kenny, ακόμα και ο Klopp. Η μπάλα ψηλά το κεφάλι χαμηλά. Παίζουμε για την πόλη μας, τον κόσμο μας σε όλον τον πλανήτη, τους ήρωες του χτες και τις αξίες του αύριο. Είμαστε πρώτοι, αλλά τίποτα δεν είναι δεδομένο. Βγάζουμε το καπέλο στον αντίπαλο, λέμε συγχαρητήρια στη Newcastle, και κοιτάμε τα λάθη μας. Κανένας τίτλος δεν είναι εγγυημένος, τίποτα δεν θέλουμε να μας χαρίζεται. Δεν πιέζουμε για διαιτητική εύνοια, φωνάζουμε για ισονομία.
Στα χρόνια της απόλυτης ταπείνωσης της United, δεν έχω μπει στον πειρασμό ούτε ένα μήνυμα να στείλω σε όλους εκείνους που με τρομακτική εμπάθεια, δηλητήριο και χολή μού είχαν επιτεθεί για τη Liverpool τα προηγούμενα χρόνια. Όχι μόνο γιατί έχω καλύτερα πράγματα να κάνω στη ζωή μου, προφανώς, αλλά γιατί για εμείς που μεγαλώσαμε με τη Liverpool από τις αρχές του ’80, μάθαμε ότι όλη η φιλοσοφία της συμπυκνώνεται στην νοοτροπία του αθάνατου Ronnie Moran, ο οποίος μετά την απονομή του πρωταθλήματος πήγαινε με ένα κουτί και μάζευε όλα τα μετάλλια από τους παίκτες στέλνοντας το μήνυμα: οι πανηγυρισμοί τελείωσαν.
Η προσπάθεια για το επόμενο πρωτάθλημα μόλις είχε αρχίσει. Η αλαζονεία δεν μας ταιριάζει, η υπεροψία δεν μας καθοδηγεί. Είμαστε Liverpool. Θα κάνουμε καζούρα, θα απολαύσουμε το πρωτάθλημα, θα ονειρευτούμε δυναστεία, αλλά τίποτα δεν θεωρούμε ότι μας ανήκει λόγω μιας αόρατης ή DNAκής υπεροχής. Θα είμαστε πάντα γίγαντες ακόμα κι όταν πέφτουμε γιατί μας κουβαλάνε στις πλάτες τους ανυπέρβλητες και τεράστιες μορφές. «Aim for the sky and you’ll reach the ceiling» όπως είχε πει ο Shankly. Αυτός είναι ο δικός μας φάρος.
